De AI Act voor KMO's: wat voor jou geldt, en wat gewoon paniek is

Sinds 2 augustus 2026 geldt een deel van de Europese AI Act voor bijna elk bedrijf dat AI gebruikt in contact met klanten. Voor de meeste KMO's zijn de veranderingen klein. Dit moet je doen, en dit is gewoon paniek.

Het korte antwoord

Als een klant met AI chat op je website, moet die dat weten. Als je een foto of video publiceert die met AI gemaakt is en echt lijkt, moet je dat vermelden. En je helpt je team de AI tools te begrijpen die je gebruikt. Voor een klein bedrijf verandert de rest weinig.

Wat er veranderde op 2 augustus 2026

De AI Act werkt met regels op verschillende niveaus. De strengste gelden voor wat de wet AI met een hoog risico noemt, bijvoorbeeld software die sollicitanten selecteert of beslist wie een lening krijgt. Die regels starten pas in december 2027.

Wat in augustus wel startte, zijn de transparantieregels. Het idee is eenvoudig: mensen hebben het recht te weten wanneer ze met AI te maken hebben (bron: Cooley, augustus 2026).

De 3 punten die tellen voor een KMO

1. Je chatbot moet zeggen dat hij AI is

Als klanten met AI chatten op je website, via WhatsApp of Messenger, moeten ze weten dat ze niet met een persoon praten, tenzij dat al duidelijk is. Eén duidelijke zin bij het begin volstaat.

Juridisch ligt deze plicht vooral bij het bedrijf dat de chatbot levert. Maar je klant ziet dat verschil niet. Draait de chatbot op jouw website, controleer dan dat hij het zegt. De meeste goede tools hebben daar een instelling voor.

2. Realistische AI beelden en video's krijgen een label

Gebruik je AI om een foto, video of stem te maken die echt lijkt of klinkt, dan moet je vermelden dat die met AI gemaakt of aangepast is. Denk aan een "tevreden klant" die niet bestaat, of iemand die iets zegt wat hij nooit gezegd heeft. Een kleine vermelding "Gemaakt met AI" in het beeld of het bijschrift volstaat. Duidelijk artistiek werk, zoals een illustratie, wordt soepeler behandeld (bron: Jones Walker).

3. Help je team AI te begrijpen

De wet vraagt bedrijven die AI gebruiken om de AI kennis van hun personeel te ondersteunen. In een klein team kan dat een kort gesprek zijn en een halve pagina die zegt welke tools toegelaten zijn en wat je er nooit in plakt, zoals klantgegevens.

Wat gewoon paniek is

• Elke mail of post labelen die je met hulp van AI schreef. Als je hem nagelezen hebt en erachter staat, is dat niet nodig.
• Je ergens registreren of toestemming vragen om AI tools te gebruiken.
• Je zorgen maken over intern gebruik: facturen sorteren, ontwerpteksten schrijven of vergaderingen samenvatten valt niet onder deze transparantieregels.

Met AI gemaakte tekst over onderwerpen van algemeen belang, een beetje zoals nieuws, moet gelabeld worden. Maar niet als een persoon de tekst nagelezen heeft en er de verantwoordelijkheid voor neemt. Je blog, je nieuwsbrief en de mails die je naleest zijn dus in orde.

En de boetes?

Voor deze regels kan de boete oplopen tot 15 miljoen euro of 3% van de wereldwijde jaaromzet. Dat is een maximum, geen tarief. Voor KMO's geldt het laagste van de twee bedragen, en de wet vraagt evenredige sancties.

Je checklist in 15 minuten

• Maak een lijst van elke plek waar AI met je klanten praat: chat op je website, WhatsApp, automatische antwoorden per mail, telefoon.
• Controleer dat elk ervan in het eerste bericht duidelijk zegt dat het AI is.
• Zorg dat een klant altijd een echte persoon kan bereiken.
• Bekijk je advertenties en posts. Realistische AI foto's of video's? Voeg "Gemaakt met AI" toe.
• Laat alles wat je in naam van je bedrijf publiceert nalezen door een mens.
• Schrijf een halve pagina voor je team: welke AI tools je gebruikt en de basisregels.
• Gebruik je AI om cv's te screenen of beslissingen over mensen te nemen? Dat valt vanaf december 2027 onder de strenge regels. Laat je tegen dan adviseren.

Hoe we dit in onze projecten aanpakken

Wanneer we een AI assistent of een automatisering bouwen voor een klant, staan drie dingen er vanaf dag één: de zin die zegt dat het AI is, een eenvoudige manier om een persoon te bereiken, en een overzicht van wat de assistent geantwoord heeft. Bij de start kost dat tien minuten. Achteraf corrigeren duurt altijd langer.

Dit artikel is algemene informatie om de regels te begrijpen. Het is geen juridisch advies. Voor jouw specifieke situatie spreek je best met een advocaat.